Middeleeuwse dijk Carnisselande

Kunstwerk teruggevonden dijk 

Vrijdag 11 juni 2010 heeft wethouder Bas Nootenboom in Carnisselande een kunstwerk met een educatief karakter onthuld. Het is van beeldend kunstenaar Ferdinand Sikken en staat aan het Havenhoofd. Het tracé van de teruggevonden middeleeuwse dijk van Carnisse wordt erin verbeeld. Dat gebeurt d.m.v. een uitgefreesde lijn in een roestvrijstalen plaat met het huidige stratenplan.

>> Foto's van de onthulling

 

Volgens archeologen van Bureau Oudheidkundig Onderzoek van Gemeentewerken Rotterdam (BOOR) lag aan en op deze dijk bewoning van het in 1373-1375 verdronken dijkdorpje Carnisse. Dit Carnisse lag in de Riederwaard, een grote door een ringdijk omgeven polder. Hierin verdronken in dezelfde periode ook o.a. Barendrecht en Pendrecht.

 

De oorspronkelijke plaats van deze drie dorpjes is tot nu toe niet bekend. Wel kwamen er door voortgaand archeologisch onderzoek voor Carnisse en Barendrecht steeds meer aanwijzingen voor een lintbebouwing aan en op de dijk. De dijk van Carnisse loopt door de akkers ook naar het oosten door en lijkt te gaan in de richting van `Den Ouden Dijck'. Dat is de plaats van een na de overstromingen - ook van 1421 - overgebleven eilandje, behorend tot het verdronken Barendrecht. Het is terug te vinden op oude kaarten en in 1650 in de bedijking van de Zuidpolder opgenomen. De nieuwe begraafplaats in die omgeving draagt dezelfde naam!

Het tracé van de middeleeuwse dijk
Het tracé van de middeleeuwse dijk - BOORnieuws najaar 2005 - met de diverse vindplaatsen. De cirkel met pijl geeft de locatie aan de Kilweg aan. De Carnisseweg loopt bij de schacht van de pijl.
luchtfoto 1983
Op deze luchtfoto uit 1983 van hetzelfde gebied - BOORnieuws najaar 2005 - is de dijk als een lichte baan in de akkers te zien.
 
uit de Gemeentegids 2007
 
de plattegrond van een boerderij op de dijk van 14x6 m uit het eind van de 13e eeuw
Boven: tekening Martin E. Valkhoff (BOOR) van de plattegrond van een boerderij op de dijk van 14x6 m uit het eind van de 13e eeuw. Deze boerderij lag op de hoek Van Ommerenhaven - Reuchlinhaven.

Links: hetzelfde gebied op een kaart uit de Gemeentegids 2007.
 

Ook aan de Kilweg zijn in 2005 sporen van deze middeleeuwse dijk met bewoningsresten uit het begin van de 14e eeuw aangetroffen. De aanleg moet tussen 979 en 1187 hebben plaatsgevonden. De top van de dijk is in de overstromingen verdwenen, waarna er tot 1650 een stevig kleipakket op werd afgezet. Dat verklaart de ondergrondse ligging ervan.
De Carnisseweg vormde destijds de scheiding tussen Carnisse en (West-)Barendrecht. We mogen deze plaats ten oosten van de Carnisseweg dus aan (West-)Barendrecht toeschrijven.

 

Bij werkzaamheden aan de Ziedewijdsekade werden door de Historische Vereniging al eerder vondsten van rond 1400 gedaan, Nader onderzoek door BOOR leverde een boerderijplaatsje uit die tijd op.

 

Al deze gegevens brengen het oplossen van de puzzel van de in de middeleeuwen verdronken dorpjes Carnisse en Barendrecht steeds dichterbij.

 

Meer weten over het waarom van het onderzoek door BOOR en de resultaten daarvan, de bijdrage van de Werkgroep Bodemonderzoek van de HVB daarin, de deelname van de Historische Vereniging in de ontwikkeling van het kunstwerk over de teruggevonden dijk enz.? Maak een afspraak met iemand van de HVB op dinsdag tussen 10 en 16 uur of op de eerste zaterdag van de maand tussen 10 en 13 uur.
Tel. 0180-618142 of e-mail